του λαογράφου Βασίλη Τζιώλη από τον Πλαταμώνα
Εάν ο κλέφτης και ο αρματολός θεωρηθεί σαν την πρώτη μορφή αντιστάσεως της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, τότε ο Όλυμπος προηγείται όλης της Ελλάδας στην κλεφτουριά. Αυτό πιστοποιείται και από επίσημων τουρκικών εγγράφων, αλλά και από ξένων ιστορικών, οι οποίοι τοποθετούν την ίδρυση του πρώτου αρματολικού στον Όλυμπο τα τέλη του 15ου αιώνα.
Οι κάτοικοι του Ολύμπου από παράδοση ανέβαιναν στα βουνά και μεταβάλλονταν σε κλέφτες και αρματολούς. Ο κλέφτης και ο αρματολός ήταν συνώνυμα με τον «εθνικό αγωνιστή».
Πρώτος καπετάνιος από το αρματολίκη του Ολύμπου ήταν ο Καραμιχάλης. Απόγονοι του ζουν και σήμερα στον Πλαταμώνα. Όπως μας πληροφορεί ο Φαναριώτης λόγιος.
Ο Καραμιχάλης γεννήθηκε στη Σκαμνιά Ολύμπου το 1575 περίπου και το πραγματικό του όνομα ήταν Γερομιχάλης. Σε ηλικία 20 ετών διοργάνωσε μία ομάδα από πέντε αρματολούς και πήγαν στα βουνά του Ολύμπου. Μετά λίγο καιρό πήγαν στην Ελασσόνα και πιασαν δέκα Τούρκους, τους πήραν τα όπλα τους, τα ρούχα τους και άφησαν ένα χαρτί απλό που έγραφε "θ' αγωνισθούμε για την πατρίδα και την πίστη της ελευθερίας".
Αυτοί ήταν οι πρώτοι αρματολοί και κλέφτες στον Όλυμπο και σ’ όλη την Ελλάδα στα τέλη του 15ου αιώνα. Όπως αναφέρουν τα ιστορικά στοιχεία αν οι κλέφτες και οι αρματολοί θεωρηθούν σαν αντίσταση κατά των Τούρκων, τότε ο Όλυμπος είχε τους πρώτους κλέφτες με αρχηγό τον Καραμιχάλη, το μαρτυρούν και το πιστοποιούν και επίσημα Τούρκικα έγγραφα που βρίσκονται στα χέρια των ξένων ιστορικών.
Οι Hluza και Favei αναφέρουν πως στον Όλυμπο ιδρύθηκε το πρώτο αρματολίκι στα τέλη του 15ου αιώνα με αρχηγό τον Καραμιχάλη και πως το επίθετο "-Καρά" πολλά μας διδάσκει.
Άλλες πηγές αναφέρουν πως λεγόταν Γερομιχάλης και το «Καρά» το πήρε από τους Τούρκους για τον τρόμο και φόβο που τους έπιανε όταν άκουγαν πως στην περιοχή τους ήρθε το απόσπασμα του Καραμιχάλη.
Σε κάθε πέρασμα, σε κάθε περιοχή, θα έπιανε μερικούς Τούρκους και θα ζητούσε να του δώσουν λίτρα σε γρόσια ή χρυσό για να τους αφήσει ελεύθερους. Αν συνέβαινε το αντίθετο και δεν δίναν τα λίτρα που τους ζητούσε, σκότωνε τους κρατούμενούς του.
Γι’ αυτό ακριβώς τον λόγο είχε γίνει ο τρόμος και φόβους στην περιοχή για τους Τούρκους. Όμως οι Τούρκοι μη μπορώντας ν’ αντέξουν, κάλεσαν μεγάλες δυνάμεις Τούρκων απ’ όλα τα μέρη της Ελλάδος και της Τουρκίας για να πιάσουν τον Καραμιχάλη και τους συντρόφους του. Πέρασε όμως πολύς καιρός και οι προσπάθειές τους ήταν άκαρπες.
Σε μια σπηλιά πιο πάνω από τον Σπαρμό Ελάσσονος με προδοσία κύκλωσαν τον Καραμιχάλη και μετά από σκληρή μάχη σκότωσαν δύο από τους συντρόφους του, ενώ αυτόν τον τραυμάτισαν στο χέρι. Κρύφτηκε αρκετές μέρες σε άλλη σπηλιά, κοντά στο μοναστήρι του Σπαρμού. Έπειτα πήγε στον ηγούμενο του μοναστηριού Αγίας Τριάδας και τον παρακάλεσε να τους φιλοξενήσει μερικές μέρες σ’ ένα μπουντρούμι του μοναστηριού που σώζεται μέχρι σήμερα κι έχει την επιγραφή χαραγμένη σε μια πέτρα «Κ. Μιχ. 1605». Το μοναστήρι κτίστηκε το 1119. Εκεί ο Καραμιχάλης έμεινε λίγο καιρό.
Μετά αποφάσισε με τους τρεις συντρόφους του να ντυθούν μοναχοί και να ακολουθούν όλες τις διαταγές του ηγούμενου και να εκτελούν τις υποχρεώσεις του μοναχού. Έμειναν στο μοναστήρι τρία χρόνια.
Πολλές φορές πήγαινε στα γύρω χωριά, έκανε αγώνα και ξεσήκωνε τους γνωστούς του να τον ακολουθήσουν να κάνει μεγάλη ομάδα για να μπορέσει να πολεμήσει τους Τούρκους.
Εκείνη την εποχή ηγούμενος στο μοναστήρι του Σπαρμού ήταν ο πάτερ Ανδρέας από τα Μετέωρα κι αυτός έκανε αγώνα και βοηθούσε το αρματολίκι.
Μετά τρία χρόνια και τον μήνα Μάιο ο Καραμιχάλης κατάφερε να συγκεντρώσει δώδεκα άνδρες διαλεχτούς και γενναίους και έκανε το πρώτο χτύπημα στην Ελασσόνα, πιάσαν πέντε Τούρκους και δύο Έλληνες, φιλότουρκους που κι αυτοί ήταν ντυμένοι στρατιώτες στον τούρκικο στρατό. Τους Τούρκους τους σκότωσαν, ενώ τους Έλληνες τους άφησαν να φύγουνε.
Δεν πέρασαν όμως πολλές μέρες και η ομάδα του Καραμιχάλη κατέβηκε στον Παντελεήμονα και από εκεί στον Πλαταμώνα. Κοντά στην αρχιεπισκοπή του Πλαταμώνα ήταν το χωριό Πλαταμώνας και ήταν περιστοιχισμένο με πέτρινα ντουβάρια, ύψους 5 μέτρων περίπου γύρω γύρω το χωριό. Έξω από το τοίχος υπήρχε μια βρύση και από εκεί παίρναν οι Τούρκοι νερό και το πηγαίναν στο κάστρο.
Ο Καραμιχάλης με την ομάδα του, κρυμμένοι κοντά στη βρύση περίμεναν να κατέβουν οι Τούρκοι για νερό και να τους πιάσουν. Δεν πέρασε πολύ ώρα και 7 Τούρκοι και 10 σκλάβοι με τα πήλινα κιούπια στον ώμο κατέβηκαν για να πάρουν νερό (όπως ξέρουμε οι σκλάβοι κουβαλούσαν από εκεί νερό όλη μέρα και το πήγαιναν στο κάστρο).
Ο Καραμιχάλης επιτέθηκε στους Τούρκους και τους έπιασε όλους ζωντανούς, τους πήραν και τους πήγαν πιο κάτω σε μια τοποθεσία που λέγεται «Κάρες του Λόκου», πιο κάτω από την «Τζίγκρη». Εκεί τους κράτησαν δύο μέρες. Μετά έστειλαν έναν Τούρκο στο κάστρο να πει στο φρούραρχο να στείλει τα γρόσια που είχαν ζητήσει για να τους αφήσει ελεύθερους.
Ο Τούρκος επέστρεψε την ίδια μέρα κι έφερε τα γρόσια και οι Τούρκοι με τους σκλάβους αφέθηκαν ελεύθεροι, εκτός από έναν Τούρκο που τον σκότωσαν γιατί είχε προσπαθήσει να φύγει.
Ο Καραμιχάλης φεύγοντας από τον Πλαταμώνα πήγε προς τα βορειοδυτικά του Ολύμπου. Πέρασε από τη Μονή του Αγίου Διονυσίου, που τότε κτιζόταν και μετά στην Πέτρα Ολύμπου. Εκεί τον προστάτεψε ο Επίσκοπος Πέτρας και έμεινε αρκετό καιρό. Εκεί διοργάνωσε και άλλες ομάδες κλεφτών και σιγά σιγά άρχισε να μεγαλώνει η κλεφτουριά στον Όλυμπο και στα Πιερία.
Οι κλέφτες εξακολουθούν να δρουν και να βρίσκουν καταφύγιο στους πολλούς φυσικούς κρυψώνες του Ολύμπου. Ο Όλυμπος ήταν για την Μακεδονία, αλλά και την Θεσσαλία, ιερό βουνό των κλεφτών.
Στις αρχές του 16ου αιώνα μνημονεύεται στον βίο του Αγίου Διονυσίου ότι υπήρχαν κλέφτες πάνω στον Όλυμπο. Όταν ο Άγιος Διονύσιος έκτισε το μοναστήρι της Αγίας Τριάδας και έκανε κελιά, μετόχια και νερόμυλους, κατηγορήθηκε στον Τούρκο φρούραρχο ότι: «χωρίς να ρωτήσει κτίζει μοναστήρι πάνω στον Όλυμπο για να μαζεύονται εκεί οι κλέφτες!!». Πράγματι στο μοναστήρι του μοναχού Διονυσίου με την ελληνική συνείδηση, με την οποία ασκήτευε στον άγριο τόπο, επόμενο ήταν να υπήρχαν και Έλληνες κλέφτες.
Οι ρασοφόροι του Ολύμπου, Επίσκοπος Πλαταμώνος Διονύσιος, Πέτρας Ολύμπου Αθανάσιος, μετά των Επισκόπων των γειτονικών περιοχών συνήλθαν σε σύσκεψη και αποφάσισαν να δεχθούν την πρόταση του Λευκαδίου και τη συνεργασία τω" αρματολών και καθόρισαν 25 αρματολικά σώματα κατά των Τούρκων στην περιοχή του Ολύμπου και τα Πιερία.
Το χειμώνα στον Όλυμπο το χιόνι ήταν τόσο πολύ, ώστε ήταν αδύνατο οι κλέφτες να ζήσουν στις ψηλές κορυφές του. Έτσι κατέβαιναν πιο χαμηλά, γύρω από τα χωριά του Ολύμπου και των Πιερίων.
Ο Άγιος Παντελεήμονας ήταν η σπηλιά των κλεφτών και στο ύψωμα «παππούς» του Πλαταμώνα ήταν το φυλάκιο όπου παρακολουθούσαν τις κινήσεις των Τούρκων, που ήταν μέσα στο κάστρο του Πλαταμώνα.
«ΠΙΕΡΙΚΟΙ ΑΝΤΙΛΑΛΟΙ